Pazar,9,Aralık,2018
Haberler
Buradasınız: Anasayfa » Geçmiş Yıllardan » Röportajlar » 2011 » 2011 – İnternet ve Çocuk Gelişimi

2011 – İnternet ve Çocuk Gelişimi

internetveocukgeliimi

Ufuk Karaca, onbir ya??nda Mu?la Türdü 100. Y?l ?lkö?retim Okulu’nda 6. s?n?fta okuyor. Tatl? bak??lar?yla bizi hemen kendisine ba?layan birisi. Lisede okuyan a?abeyiyle olan sorunlar?n? da aç?kça söyleyebilen bir çocuktu Ufuk. A?abeyiyle payla?t??? odada en samimi arkada?? ise bilgisayar oldu?unu eve gitti?imizde bilgisayar ba??nda buldu?umuzdan anlamam?z pek güç olmad?. Ev han?m? olan annesinin nefis çay?n? yudumlarken Ufuk’la sohbetimiz devam ediyordu.

Sordu?umuz tek soru; bilgisayar?n hayat?ndaki önemiydi. Bu soru kar??s?nda önce biraz duraklad? ve sonra bir solukta ‘’Oyun’’ dedi. Hangi oyunlar; deyince gözlerini far?n?n parlad???n? gördük, göz bebeklerini büyüterek ‘’Sava?’’ dedi. Bu arada ikinci çaylar?m?z? Nagihan Teyze koyarken Ufuk’un yaramaz olup olmad???n? sorduk. Nagihan Teyzede önce duraklad?, yüzünün rengi biraz de?i?erek, ‘’Ele avuca s??m?yor’’ dedi.

Ufuk’un umursamaz davran??lar? dikkatimizi çekmi?, hemen ne kadar bilgisayar ba??nda kald???n? sorduk. Hiç dü?ünmeden be? alt? saat oturdu?u günler oldu?unu söyledi. Biz ?a?k?nl?kla Ufuk’a bakarken dudaklar?m?zdan bilgisayar?n ba??ndan kalk?nca kendini ruhsal ve fiziksel olarak nas?l hissediyorsun sorusu döküldü. “ Kalkt???mda kendimi hiç de iyi hissetmiyorum. Ba??m dönüyor, gözlerim ya?ar?yor, dik durmakta zorlan?yorum, k?sacas? kendimi çok yorgun hissediyorum. Ödevlerimi yapmad???m, sorumluluklar?m? yerine getirmedi?im için annemin, babam?n, yüzüne bakam?yorum. Çünkü çok utan?yorum. Ama oyun oynamaktan kendimi alam?yorum. “ Ufuk bunlar? söylerken arkada??m ve ben birbirimizin gözünün içine bak?p kafam?z? tekrar Ufuk’a çeviriyorduk. Ufuk adeta bilgisayar ba??ml?s? olmu?tu. Oyun oynarken en heyecanl? yerinde bilgisayar bozulsa ne yapars?n demeye kalmadan Ufuk yerinden f?rlay?p ‘’Allah göstermesin’’ diye ba??rd?.’’Hayatta ba??ma gelebilecek en kötü ?ey olurdu bu, bunun ac?s?n? annemden ç?kar?rd?m herhalde” dedi. Biz ?a?k?nl?kla e?yalar?m?z? toplay?p evden kaçar gibi gittik. Ufuk’un bu durumuna çok üzülmü?tük…

Daha sonra yolda akl?m?za Ufuk’un ailesiyle konu?mak geldi ve tekrar geri döndük. Nagihan Teyze tekrar geli?imize ?a??rd? ve bizi ?a?k?n bir ?ekilde eve davet etti. Biz Nagihan Teyzeyle de konu?mak istedik. Ayr? bir odaya geçip terzilik yapan Ali Amca ve Nagihan Teyze’ye kaç y?ld?r internet kulland?klar?n? sorduk. Söylediklerine göre be? y?ld?r evde internet kullan?yorlarm??. Biz onlar?n da interneti kullan?p kullanmad???n? merak ettik ve ö?rendik. Nagihan Teyze sadece çocuklar?n?n s?nav tarihlerini, devams?zl?klar?n? ö?renmek için kulland???n? belirtti. Ali Amca zaten bilgisayar kullanmay? bilmiyormu?. Aile çok fazla internette tak?lm?yor. Bu gayet güzel bir durum. Ama Ufuk’u buna iten ?ey neydi acaba?  Ailesiyle fazla vakit geçiremedi?i için kendini bilgisayara ba?lam?? olabilir. Bunu da dü?ünerek hafta sonlar?nda neler yapt?klar?n? sorduk. Baba hafta sonunu kendine ay?rd???n?, annenin çocuklar?na ay?rd???n? ö?rendik. Anne ve çocuklar? genelde köye gidip, aile büyükleriyle vakit geçirirmi?. Her ?ey tamam da, bu çocuk bilgisayarda tak?l?nca dur diyen yok muydu? Yoksa var da Ufuk buna kar?? m? geliyordu? Biz bunlar? dü?ünürken Nagihan Teyze bize kurabiye getirdi ve afiyetle yemeye ba?lad?k. Ac?km???z ki, t?ka basa kurabiye yemeye ba?lad?k. Bu s?rada Ufuk’un ne yapt???n? merak edip iki dakikal???na Ufuk’un odas?na gittik ve gördü?ümüz manzara bizi hayrete dü?ürdü. Me?er Ufuk biz gidince hemen bilgisayar?n ba??na geçmi? oyun oynuyordu. Nagihan Teyzelerin yan?na gidince bu konuda Ufuk’a kural koyup koymad???n? sorduk. Kural koymu?lar ama Ufuk bu kurallara uymam??. Nagihan Teyze bu durumdan ?ikâyetçi ve çaresizli?i gözlerinden belli oluyordu. Ufuk’a bilgisayar?n ba??ndan kalkmas?n? istedi?inizde tepkileri neler oluyor diye sorduk. Gayet sakin bir ?ekilde asabi, sert bir tav?r sergiler dediklerini duyduk. Belli ki bu can s?k?c? durum Ufuk’un ki?ili?ini etkiliyordu. Nagihan Teyzede bu konuda güzel bir cevap verdi. Bizim ailede olumsuz etkiler. Ufuk internetten hiç ödev haz?rlamaz, ara?t?rmaz sürekli oyun oynar, de?erli zamanlar?n? oyunla harcar bu yüzden olumsuz etkiliyor Ufuk’ u dedi. Çok geçmeden Nagihan Teyzelerden ayr?ld?k ve biraz dü?ündük, Ufuk bilgisayarda tak?lmay? çok seviyor ve bu onu olumsuz etkiliyor .‘’Peki olumlu etkilenen çocuk var m?d?r?’’…

Biz dü?ünürken akl?ma kuzenim Nutiye geldi. Arkada??m ile birlikte Nutiyelerin evine gittik. Nutiye ile sohbet etmeye ba?lad?k. Nutiye dokuz ya??nda, Mu?la Merkez 75. Y?l ?lkö?retim okulunda üçüncü s?n?fta okuyor. Gayet nazik, kibar bir k?z oldu?u her halinden belli oluyordu. Bilgisayarda en çok ne yapmak ho?una gidiyor, diye sorduk. Biraz çekingen, biraz utangaç bir tav?rla müzik dinlemekten ho?land???n?, derslerle ilgili bilgiler ald???n? söyledi. Yan?m?za ara s?ra küçük karde?i üç ya??ndaki Mustafa gelip ablas?na bir ?eyler anlat?yordu. Bu iki karde? gerçekten iyi anla??yor. Mustafa gittikten sonra bilgisayara her gün girme ihtiyac? duyup duymad???n? sorduk. Nutiye hiç beklemeden bir cevap vererek ‘’ Hay?r duymuyorum çünkü bilgisayar vaktimi al?yor; zaten eve gelince biraz dinlenip ödev yap?yorum, babam gelince ödevlerimi kontrol ediyoruz; karde?imle oynad?ktan sonra uyuyorum bu yüzden vaktim olmuyor’’ dedi. Bu cevap bizi baya etkiledi. Nutiye’ ye ‘’Bilgisayarda hangi günler tak?ld???n? ve kaç saat durdu?unu sorduk ald???m?z cevaba göre ailesi sadece hafta sonlar? k?rk dakikay? geçmemesi ?art?yla Nutiye’ye internette tak?lma izni vermi?ler. Sordu?umuz bir di?er soruya kar??l?k Nutiye bilgisayar?n onun için faydal? oldu?unu iddia etti.’’Ödev yap?yorum, test çözüyorum bana faydas? var” dedi. Gerçektende internet Nutiye’ye faydal? bir araç çünkü faydal? kullan?yor. Biz Nutiye’nin küçük karde?iyle de vakit geçirirken Nutiye’nin babas? Birol A?abeyi i? nöbetinden ç?k?p geldi. Nöbet tutmas?na ra?men yüzünde yorgunluk ifadesi yoktu. Belki de yorulmu?tu ama bunu ailesine göstermek istemiyordu. Samimi ve içten bir ?ekilde bizi selamlad?. Ve onun da iznini alarak Fatma Ablayla ve Birol A?abeyle de konu?maya karar verdik. Ve sohbetimiz ba?lad?. ?lk olarak evlerinde internet olup olmad???n? ve hangi amaçla kulland?klar?n? sorduk. Ald???m?z yan?t gayet güzeldi .Birol a?abey, ilgi çekici araba sitelerinde, i? ilanlar?nda ve günlük haberleri almada internetten yararland???n? söyledi. Fatma Abla ise genellikle yemek tariflerine, al??veri?le ilgili son haberlere bakt???n? söyledi. Bu cevaplar üzerine ne kadar aral?kla bilgisayara tak?ld?klar?n? merak ederek bu soruyu onlara yönelttik. Bize söylediklerine göre Fatma Abla günlük iki saatten fazla tak?lmad???n?, Birol a?abeyi ise i?ten f?rsat buldukça tak?ld???n?, bununda 1-2 saati geçmedi?ini belirtti. Sohbetimiz baya derinle?mi?ti arada Birol a?abey yapt??? esprilerle bizi güldürüyordu. Bazen Mustafa’n?n odaya gelip sohbetin tam ortas?nda bize bir ?eyler söylemeye çal??mas? herkesi güldürmeye yetiyordu. Bu kadar e?lenceli hareketli çocuklar?n hafta sonlar?n? aileyle nas?l de?erlendirdiklerini merak ettik. Ve soruyu Birol A?abey ile Fatma Ablaya sorduk. Birol A?abey i?ten dolay? çocuklarla pek fazla vakit geçiremedi?ini ayda bir köye gittiklerini söyledi. Fatma Abla ise genellikle çocuklar? parka götürdü?ünü, burada çok e?lendiklerini söyledi. Bizde Nutiye’nin bilgisayar ba??nda de?il de, ailesiyle vakit geçirirken daha mutlu oldu?unu gözlemledik. Fatma Abla ve Birol A?abey bilgisayar konusunda belli yasaklar koyduklar?n? ve k?zlar?n?n da bu yasaklara uydu?unu belirtti. Sohbetin sonlar?na yakla??rken Nutiye’nin bilgisayarda tak?ld??? günler ile tak?lmad??? günler aras?nda çocukta fiziksel ve ruhsal yönden farklar? olup olmad???n? sorarak, verecekleri cevaplar? bekledik fazla fark olmad??? gözlemlediklerini, bilgisayardan kalkmas?n? iste?imizde naz yap?p ek süre istedi?ini ama taviz vermediklerini belirtti. Biz tüm merak?m?z? gidermi? olduk. Ufuk ve Nutiye aras?nda gerçekten çok fazla farklar oldu?unu tespit ettik.

Art?k bu durumu uzman ki?i olan okulumuzdaki rehber ö?retmeni A?k?n Hoca ile konu?maya karar verdik. Bizi gayet samimi bir ?ekilde kar??lad?. Bir sürü i?inin aras?nda bize vakit ay?rmas? bizim ho?umuza gitti. Vakit geçmeden sorular?m?za geçtik. ’’çocuklar?n bilgisayar ba??nda fazlaca vakit harcamas?nda anne ve baban?n rolü sizce nedir? ‘’ A?k?n Hoca ‘’en büyük rol ailedir. Aile hafta sonlar?n? veya i?inden kalan bo? vaktini çocukla geçirmezse çocuk yaln?zl??a itilir, bu durum da çocu?un bilgisayara ba?lanmas?na sebep olur. Zaten bilgisayar çekici ve insan? kendine ba?layan bir alettir.’’ dedi. Gerçekten de ailenin çocuklar?yla güzel ve iyi vakit harcamamas? çocuklar? yaln?zl??a itiyor. Hemen arkas?ndan akl?m?za gelen, notlar?m?z?n aras?nda olmayan ‘’internette tak?lmak, bilgisayara yüklenen oyunlar çocu?un sosyalle?mesini etkiler mi?’’ diye sorduk. A?k?n hoca; sosyal payla??m sitelerinde sosyalle?me sa?lan?r, ama kötü amaçla kullan?lmas? sosyalle?meyi olumsuz etkiler. Sosyal payla??m sitelerinde arkada?larla konu?ulmas? iyi fakat yüz yüze olmay?nca kötü. Sonuçta mimik, jest kullan?lm?yor böyle olunca ileti?imin %70’i kayboluyor, dedi.

Önceden haz?rlad???m?z üçüncü soruya geçerken heyecan?m?z bir kat daha artt?. Çok ?eyler ö?renmemize kar??n, ya?am?n o kadar basit, s?radan olmad???n? anlamaya ba?lam??t?k. Çocuklar?n aile ile aras?ndaki ileti?iminin kopmas?nda internetin epey suçlu oldu?unu anlad?k da hiç faydas? yok mu? diye A?k?n Hoca’ya sorduk. A?k?n Hoca da tereddütsüz ilk cümlesi ‘’aile, aile, aile’’ dedi. Sonra da insan tek bir ?eye dikkatini toplar ve odaklan?r. D??ar?da olan di?er olaylar? duymaz, görmez. Çocuklar bilgisayarda oyun oynuyorlar bu onlar?n ho?una gider, art?k vazgeçmeleri zorla??r ve ba??ml? hale gelmeye ba?larlar. Bu durumu sezen aile belli yasaklar koyarak çocuklar?n internet ba??ml?s? olmalar?n? önlemelidirler. Gerçi faydas? ki?iden ki?iye de?i?ir. K?sa, do?ru ve amac?ndan sapmadan kullan?l?rsa faydal?d?r. Bilgisayar zaten insanlara fayda sa?lamas? için üretilen bir araçt?r. Ama biz bilgisayar?n amac?ndan sapt???n? dü?ünüyoruz. Kim oyun oynamay? b?rak?rda ders çal???r ki?…

?nternetin tüm olumsuz sonuçlar? aras?nda ‘’ki?ilik’’ de vard? tabi ki. ?nternetin faydas? varm?? gibi görünen masumlulu?unun alt?nda körpecik çocuklar?n ki?ili?ini nas?l etkiledi?ini ö?renmek için A?k?n Hoca’ya sorduk. Hocam?z internette ara?t?rma yapman?n, e?lenmenin, iyi vakit geçirmenin ki?ili?e zarar? olmad???n? ama günlük i?lerden önce gelirse, çocuk için ödevlerden önce gelirse çocuk kendini olumlu ?eyler üzerine veremeyece?ini dolay?s?yla çocu?un ki?ili?inin zedelenece?ini söyledi.

Sonuç olarak ortaya ç?kan gerçek; do?ru yerde, do?ru zamanda, do?ru ?eyler yap?l?rsa teknolojiyi daha yararl? hale getirebiliriz. Herhalde Einstein atomu parçalarken atom bombas?n?n Hiro?ima’ya at?lmas?n? dü?ünerek parçalamad?.

Cevapla