Cumartesi,20,Ocak,2018
Haberler
Buradasınız: Anasayfa » Geçmiş Yıllardan » Röportajlar » 2011 » 2011 – Kesikkapı Mahallesi’nde 66 Yıl

2011 – Kesikkapı Mahallesi’nde 66 Yıl

kesikkap

Ege ve Akdeniz aras?nda yer alan ve ülkemizin güneybat?s?nda bulunan Fethiye’nin ilk zamanlardaki ad? Telmessos’tur ve “???k ülkesi” anlam?na gelmektedir. Telmessos kentinin M.Ö. 3000’li y?llara kadar gitti?i bilinmektedir. Fethiye’nin günümüzdeki durumu ise do?all???n? bozmadan sürekli geli?en bir turizm merkezi oldu?unu ve gerek ?ehir içinde, gerek ?ehir d???nda, bütün tarihi eserlerin ilk zamanlardaki gibi ayakta durdu?unu gösteriyor.

Röportaj?m?z? yapmadan önce, Kesikkap? Mahallesi hakk?nda bir ara?t?rma yapt?k. Kesikkap? Mahallesi’nde, Merkez Atatürk, Gazi, Ak?nc? ?lkö?retim okullar? ile K?z Meslek, Turizm Meslek ve Endüstri Meslek Lisesi’nin bulundu?unu, ayr?ca mahallenin Amintas Kaya Mezarlar? ve Fethiye Arkeoloji ve Etnografya Müzesi’ni de kapsad???n? ö?rendik. Kesikkap? Mahallesi, 13 A?ustos 1950 y?l?nda mahalle olmu? ve Yusuf Olgun ilk muhtar olarak i?e ba?lam??. Y?llar geçtikçe “Kesikkapu” olarak an?lan mahallenin ad?, daha sonra Kesikkap? Mahallesi olarak de?i?tirilmi?. Ayr?ca Kesikkap? Mahallesi’ne, buradaki eski zamanlardan kalma evlerin kap?lar?n?n üzerinde bo?luklu bir bölme oldu?u için Kesikkap? Mahallesi deniliyormu?.

Bir insan, bir mahallede 66 y?l boyunca nas?l olurda muhtarl?k yapar. Günümüzde insan ili?kilerinin bu kadar zor, insanlar?n bu kadar tahammül güçlerini yitirdikleri bir zamanda nas?l olur? Bu sorulara cevap bulmak için Kesikkap? Mahallesi’nin 66 y?ll?k muhtar? Hasan ?aröz’ü ziyarete gittik. Fethiye’nin eski yerle?im yerlerinden birisi olan Kesikkap? Mahallesini dola?t???m?zda eski zamanlar?n izlerine rastlad?k. Fethiye Kalesi’nin eteklerine evler adeta bir gerdanl?k gibi dizilmi?lerdi. Eski Rum evleri, Türk evleri  ve Kaya Mezarlar? y?llard?r hiçbir ayr?mc?l?k yap?lmadan, etnik kimliklere bak?lmadan, dostça ya?ayan ho?görü örne?i sergiliyorlard?.

Hasan Bey’in evine gelirken dar ve tatl? bir yoku?u ç?kt?k. Bu soka?a girince, bizi bir an için, Osmanl? döneminde bir mahalleye ???nlam??lar gibi hissettik. Yan?m?zdan geçen bir amcan?n selam?, bizi tekrar ya?ad???m?z döneme döndürdü. Hasan Bey’in evi, yan?ndaki evlerle omuz omuza vermi? Türk ve Rum kom?ular?n halay?n? and?r?yordu. Rum ve Türk evleri birbirine o kadar iyi kenetlenmi?lerdi ki sanki y?llar dostluklar?n? daha da peki?tirmi?ti. Mahallenin eski mimarî binalar?, do?al güzelli?ini hâlâ koruyordu. Önlerinden geçti?imiz evler, Rumlar?n ya?ad??? evlerden kalma küçük yap?lard?. Türk evleri ve Rum evlerinin yan yana olu?u bizde hayranl?k yaratt?. Rumlardan kalma eski evlerin ve Türk evlerinin s?rt s?rta vermi? bar?? içinde ya?ad???n? görerek devam ettik yolumuza.

Röportaj yapaca??m?z muhtarl??a vard???m?zda ?a?k?nd?k. Resmî bir bina görece?imizi san?rken, bu muhtarl???n, kafam?zda biçimlendirdi?imiz yerin tam tersi, küçük, ?irin ve s?cak bir yap? oldu?unu gördük. D??ar?dan bak?nca “Kesikkap? Mahallesi Muhtarl???” yazan tabelay? görmesek, bu binada bir ailenin ya?ad???n? sanacakt?k.

Binadan içeri do?ru girdik ve bizi 66 y?l?n mimar? kar??lad?. K?sa boylu, gözlüklü ve y?llar?n onlar? y?pratmas?na izin vermeyen bak??larla Hasan Bey ve e?i ?ükran Han?m bizi çok samimi ve ho?görülü bir ?ekilde kar??lad?lar. Daha önce de çe?itli ulusal kanallar?ndan da röportaj yapmak için gelenler oldu?unu, onlar? stüdyolar?na ça??rd?klar?n?, hatta uçak biletlerini, konaklama imkânlar?n? bile sa?lad?klar?n?, ama röportaj yapmaya gelenler aras?nda, en genç bizlerin oldu?unu söylediler. Hasan Bey’in her bak???nda,  yüzündeki k?r???kl?klarda, ya?am?n izlerini gördük. Bu izlerde yolculuk yapmak, bilinmeyen yollara gitmek ve sorular?m?z? ayd?nlatmak hevesiyle konu?mas?n? dinledik. Ya?lar?na göre oldukça dinç olmalar?, o s?cak ve içten davran??lar? bizi adeta o evin çocuklar?ndan birisiymi? gibi hissetmemize sebep oldu.

66 y?ld?r sürekli muhtar seçilen Hasan ?aröz 93 ya??ndaym??. ?lk olarak 7 Haziran 1946’da Faralya’da K?z?lcakaya Mahallesi’nde, daha sonra 1967 y?l?nda Kesikkap? Mahallesi’nde muhtar olarak seçilmi? ve Ba?-kur emeklisiymi?. Muhtarl?k binas?n?n içine bakt???m?zda duvarlardaki ba?ar? ve onur belgeleri gözümüze tak?ld?.  2002 y?l?nda Muhtar Üstün Ba?ar? ve Onur Belgesi alan Hasan ?aröz’ün daha birçok ödülü vard? ve vitrininde en güzel kö?eyi ödülleri kapl?yordu. Muhtarl?k mesle?ini ömrünün sonuna kadar yapmay? dü?ünen Hasan ?aröz, ?imdiye kadar mesle?inde hiçbir terslikle kar??la?mad???n?, halk?n kendisinden memnun oldu?unu da sözlerine ekledi ve röportaj?m?za ba?lad?k.

Öncelikle Hasan Bey’e “kendiniz hakk?nda bilgi verir misiniz?” diye soruyoruz; “Ben aslen Fethiyeliyim. Fethiye’nin Faralya köyünde 1918 y?l?nda do?dum. 1927 Y?l?nda ilkokula ba?lad?m ve 1930 y?l?nda mezun oldum. 7 Haziran 1946 y?l?nda Faralya’da  K?z?lcakaya Mahallesinde, daha sonra da 1967 y?l?nda Fethiye Kesikkap? Mahallesinde muhtar seçildim ve muhtarl?k belgesini almaya gitti?imde o zamanki kaymakam, benim cahil oldu?umu ve muhtarl?k yapamayaca??m? söyledi. ‘Git Maarif Müdürü’ne seni s?nav yaps?n gel’ dedi. Maarif Müdürü’nün yan?na gittim, benden oradaki daktiloyla bir dilekçe yazmam? istedi.  Ben de kendi el yaz?mla yazay?m sonra daktilo ile ba?kas? yazm?? derler dedim. Bir kâ??t isteyip dilekçeyi el yaz?mla yazd?m. Maarif Müdürü yazd???m dilekçeyi imzalad? ve al?p kaymakam?n yan?na geldim. Kaymakam dilekçeyi görünce ‘Bunu sen mi yazd?n?’ dedi. Tekrar ba?ka bir dilekçe yazmam? istedi yeniden bir dilekçe yazd?m. Kaymakam el yaz?m? çok be?endi ve s?rt?ma vurarak ‘Yaz?n çok güzel, sen bu mesle?i ömür boyu yapars?n ve ba?ar?l? olursun.’ dedi, belki de benim bunca y?l muhtar seçilmem bundan dolay?d?r.’’ Sanki Hasan Bey, bunca y?ll?k muhtar olmas?n? kaymakam?n bu sihirli sözlerine ba?lam??t?.

66 y?ld?r bu mesle?i yapmas?ndan dolay? ?a??r?yoruz ve “Muhtarl?k mesle?ini seçmenizdeki etkenler neler?” diye soruyoruz; “Halk ile bütünle?erek görevimi yap?yorum. ?nsanlara yard?m etmeyi seviyorum. Baz? seçimlerde çok, baz? seçimlerde az aday oluyor. Son yap?lan muhtarl?k seçimlerinde, ye?enim de aday oldu. Mahallede benim evin önündeki direklere afi?lerini ast?. Mahalleliye çakmak bile da??tt?. Çakmak da??tmak ile muhtar olunmaz, hatta bir muhtar aday? 2500 lira masraf etmi?, ?imdi ise hâlâ bu borcu ödüyor.  Her ?eye ra?men vatanda??n tercihi ile ben muhtar seçildim. Rakiplerimin ço?u beni tebrik ederken fakat ye?enim gelip beni  tebrik bile  etmedi.‘’ diyor. Bunlar? söylerken her ne kadar gözlerini kaç?rarak bizlere belli etmemeye çal??sa da ye?enine kar?? k?rg?nl???n? seziyoruz. Daha sonra muhtar olmaya kendisi mi karar verdi diye merak ediyor ve  ‘’?lk olarak muhtar olmaya nas?l karar verdiniz? Birileri mi teklif etti? Yoksa siz mi karar verdiniz?’’ diye soruyoruz. Anlatmaya ba?l?yor; ‘’ Askerden döndü?ümde, köylülerimin iste?i do?rultusunda 7 Haziran 1946 y?l?nda köyümden muhtar olarak seçildim. Halen muhtarl?k görevimi halk?ma ve milletime güvenerek yapmaktay?m. Ayr?ca hiçbir vatanda??ma ayr?mc?l?k yapmadan ve onlar? incitmeden gayretle i?imi yap?yorum.’’ diyor.

Bu s?rada Hasan Bey’in e?i ?ükran Han?m bize kahve ikram ediyor bir ac? kahvenin k?rk y?l hat?r? olur misali kahvelerimizi yudumlarken,  röportaj?m?za devam ediyoruz. “Y?llard?r, mahalle sakinlerinin sizi seçmesinin nedeni nedir?’’ diye sordu?umuzda ise Hasan Bey; “Yapt???m çal??malar? takdir ettiklerini dü?ünüyorum. Mesle?imi çok sevdi?im için, i?imi de düzenli yap?yorum. Bu yüzden y?llard?r bana destek oldular. Bana güveniyorlar.” diye cevap veriyor. Ard?ndan gözleri önce uzaklara dal?yor ve maziyi ya?ayarak bir an?s?n? anlat?yor; “Askeri lise s?navlar?na giren, mahallemizden iki genç vard?. Onlar? sorgulamak için mahalle muhtarl???na Ankara’dan iki subay geldi. Mahallemizde oturan o gençlerle ilgili bilgi almak istediler. Ama ben subaylardan kimliklerini göstermelerini istedim, önce çok ?a??rd?lar daha sonra gösterdi?im bu titizlikten dolay? elimi öpüp bana te?ekkür ettiler. Bir daha da güvenlik soru?turmas? için gelmeyip bana telefon aç?p bilgi ald?lar. E?er yapt???m i?i güven vererek yapmasayd?m, bu kadar ba?ar?l? olamazd?m ’’ diyor. Hasan Bey’in bu anlatt?klar?ndan mesle?ini ne kadar çok sevdi?ini ve önemsedi?ini bir kez daha anl?yoruz. 66 y?ll?k muhtarl???n s?rr? da yava? yava? ortaya ç?kmaya ba?l?yordu. Hasan Bey ve ?ükran Han?m’?n s?cak tav?rlar? bizi o kadar etkiliyor ki art?k onlar? aileden biri gibi görüp Hasan amca ve ?ükran teyze demeye ba?l?yoruz.

“En son yap?lan seçimlerde kaç oy farkla muhtar seçildiniz?’’ diye soruyoruz.   ”29 Mart 2009 tarihindeki seçimlerde dört aday ile seçime girdim. Bana en yak?n adaya 691 oy fark att?m. Asl?nda aday olmayacakt?m, çünkü çocuklar?m?n özelikle de o?lumun, her gün telefon aç?p ‘Baba ya?land?n, b?rak art?k ?u muhtarl???’ demesi üzerine muhtarl??a aday olmay? dü?ünmüyordum. Fakat mahalleli bizi rahat b?rakmad?, ya eve geldiler ya da gece yar?lar?na kadar telefon aç?p aday olmam? istediler, bana ihtiyaçlar? olduklar?n? söylemelerine ve ?srarlar?na dayanamay?p son kez aday olal?m dedim.” diyor. Bu s?rada e?i ?ükran teyze lafa kar???yor. “Ben de seçimlere girme dedim dinlemedi. Seçimler sonunda çok oy al?p kazan?nca da ??mard?.” ?ükran Han?m’?n bu sözleri bizi kahkahaya bo?du. Daha sonra sözü alan Muhtar amca “Seçimden sonra bizim o?lan arad? ‘Baba vallahi bravo, bundan sonraki seçime de kat?l, art?k buradan bayra?a sar?p seni mezara götürürüz’ dedi.” Muhtar amcan?n bu sözleri ve yüz ifadesinden mezara kadar bu mesle?i yapaca??n? anlad?k. Daha sonra Hasan amca; “Halk?n isteklerini olanaklar?m?z?n yetti?i ölçüde yapt?m. Fakir fukaraya yard?m ettim. Sorunlar? gerekli yerlere bildirdim. Çok severek bu i?i yap?yorum ve insanlara yard?m etmeyi seviyorum. En önemlisi ise vatanda?lar?m?n sorunlar?n? hep dinledim ve çözmeye çal??t?m.’’ diyor.

66 y?ld?r sürekli muhtar seçildi?i için, bu görevde y?llar içinde olan de?i?imleri ve eski ile yeni aras?ndaki farklar? en iyi onun bilece?ini dü?ünerek, “Geçmi?teki muhtarl?k mesle?i ile günümüzdeki muhtarl?k mesle?i aras?nda ne gibi farklar var?’’ diye soruyoruz;  “Eski zaman ?artlar?na göre kanunlar de?i?ti ve bu s?rada teknolojik olarak da geli?tik. Devlet bana bilgisayar gönderdi ama paketini dahi açmad?m, içeride duruyor.” diyor. Bu sözler bizi ?a??rtt?, herhalde Hasan amca bilgisayar kullanmay? bilmiyor ondan böyle söylüyor diye dü?ünürken sözlerine devam ediyor. “Zaten ben herkesin nerede oturdu?unu, sokak numaras?ndan kap? numaras?na kadar; hatta buradan ta??nanlar?n, nereye ta??nd?klar?n? da bilirim.” diyor. Bu duyduklar?m?z biraz önce akl?m?zdan geçenlerden dolay? bizi biraz utand?rd?. Ard?ndan Hasan amca ba??ndan geçen bir an?y? bizimle payla?t?:” Bir keresinde, polisler H. A. diye birini arad?klar?n?, bulamad?klar?n? söylediler. (Hasan amca özellikle bu ki?inin ismini yazmam?z? istemedi?i için mecburen ad?n?n ve soyad?n?n ilk harflerini yaz?yoruz.) Ben polislere hangi karakoldan geldiklerini sordum, onlar da ‘…… Karakolundan geldik’ dediler. Ben de karakolun kap?s?na ç?k?p H.A. diye bir seslenin bakal?m o size cevap verecektir dedim.” diyor. Önce bu anlatt??? an?y? anlayam?yoruz ve akl?m?z kar???yor. Daha sonra, aran?lan ?ahs?n önceden Kesikkap? Mahallesi’nde oturdu?unu, sonra ise karakolun yan?na ta??nd???n? ö?reniyoruz. Hasan amcan?n mahallesinden ta??nanlar?n bile nereye ta??nd?klar?n? bilecek kadar derin bir haf?zaya sahip ve Hasan amca için bilgisayar?n neden gereksiz oldu?unu çok iyi anl?yoruz. Bu s?rada Hasan amca, bize eski daktilosunu gösterdi ve daktilonun günümüz teknolojisine ra?men hala kullan?l?yor olmas? art?k bizi ?a??rtmad?… Daktilonun ba??na geçti?inde, mesle?inin ilk günündeki heyecan?n? korudu?unu, daktilosuna sanki çocu?una bakar gibi özen göstermesinden anlad?k.

Hasan amcaya çocuklar? hakk?nda bir ?eyler sordu?umuzda, bir an için yüzünde bir ac? ifade olu?uyor ve gözleri bir an için dal?yor. Üç çocu?u oldu?unu fakat birinin vefat etti?ini ö?reniyoruz. Ölen çocu?unun çok güzel oldu?unu, trafik kazas?nda öldü?ünü söylüyor. Daha sonra ?ükran teyze ve Hasan amca, bizi elimizden tutarak odalar?n?n ba?kö?esine koyduklar? foto?raftaki ölen o?lunu gösterip, bu resmin önüne geçerek e?iyle foto?raflar?n? çekmemizi istiyorlar. ?kisinin de yüzünde y?llar?n geçmesine ra?men kaybettikleri çocuklar?n? asla unutmad?klar?n? görüyoruz. Bu hüzünleri de bizi derinden etkiliyor.

Bu hüzün ortam?ndan s?yr?lmak için bu kez ?ükran teyzeye bir soru yöneltiyoruz; “Bize hayat?n?z hakk?na bilgi verir misiniz?” “Ben 1932 y?l?nda do?dum. Fethiyeliyim. Hasan Bey ile 61 y?ld?r evliyiz. 66 y?ld?r muhtar olan e?imle gurur duyuyorum. ?imdiye kadar seçimlerde hiçbir terslik olmad?, dost zenginli?imiz sayesinde hala Kesikkap? Mahallesi muhtarl???n? e?im yapmakta” diyor. ‘’?ükran teyze, her ba?ar?l? erke?in arkas?nda bir kad?n vard?r, bu ba?ar? biraz da size ba?l? de?il mi?’’ diye sordu?umuzda ise “ Takdir e?imin.” diye bilgece bir cevap veriyor. “E?im muhtar seçildi?inden beridir ben de onun sekreterli?ini yap?yorum.” Anl?yoruz ki; onlar?n bu ba?ar?lar?ndaki en büyük etken, ailecek bu mesle?i benimseyip, hayatlar?n?n bir parças? haline getirmeleri.

Daha sonra, ?ükran teyze bize muhtarl???n yap?ld??? bina ve oturduklar? ev hakk?nda bilgi verdi; “Evimiz ve muhtarl?k binas? ayn? yerde. Hep ayn? binada muhtarl?k görevi yap?ld? ve bu bina Rumlardan kalma.’’ Binan?n çok eski fakat restore edilmi? olmas? binay? hala ayakta tutuyordu. Ayr?ca binan?n Rumlardan kalma oldu?unu ö?rendi?imizde eski medeniyetlerin de izlerinin hala bu binada oldu?unu anlad?k… Çünkü binan?n dizayn? eski zamanlardan kalmayd?. Biraz sonra ise, Hasan amcaya ‘’Muhtarl?k maa??n?z ne kadar ?’’ diye sorduk; O ise ‘’ Önemli olan dost zenginli?i, evimiz hiç bo? kalmaz, hep misafirler gelir.’’ dedi. Hatta ?ükran teyze, ‘’Televizyon kanallar?ndan birinde, bizim röportaj?m?z? izleyen gurbetçilerimiz, ?sviçre’den gelerek bizi ziyaret ettiler, gelirken de birçok hediyeler getirdiler. ?ki senedir hem tatile hem de bizi ziyarete gelirler.’’ diyor. Gerçekten de Hasan amca ve ?ükran teyzelerin dost zenginlikleri ülke d???na ç?km??t?.

Bu arada ?ükran teyze, bize e?i Hasan amca ile ilgili bir an?s?n? anlatt?: “Bir gün, muhtarl??a kimlik de?i?tirmeye bir adam geldi. Kimlik foto?raf?ndaki adam ile ba?vuruyu yapan adam farkl? ki?ilerdi. Hasan Bey, bu durumda bir terslik oldu?unu sezdi ve polise haber verdi. O s?rada adam kaçt?, fakat polis ?ahs? yakalad?. Me?er adam sab?kal? oldu?u için kimlik de?i?tirmeye karar vermi?. Hasan i?lerini güvenli yapmak için çok u?ra??r, ayr?ca polisler bu mahalleden birini arayacak olduklar?nda ilk Hasan’a sorarlar ve en çok yard?m eden Hasan olur.” diyor.

Çok keyifli bir gün geçirmi?tik. Hasan amcadan asl?nda çok ?ey ö?renmi?tik. Mesle?ini severek ve bütünle?erek yapan insanlar?n hayatta ne kadar çok ba?ar?l? olduklar?n? anlad?k… Ayr?ca ?ükran teyze bizleri u?urlarken ‘’Tekrar bekleriz.’’ dedi. Ho?görülü, misafirperver ve bu s?cak ortamdan ayr?lmak pek istemesek de, tekrar, bize yard?mc? olduklar? için te?ekkür ettik ve insan?n mesle?ini bu kadar çok sevgi ve ba?l?l?kla yapmas?n?n insanl?k için de en hay?rl?s? oldu?unu anlad?k. Onlar?n hayat felsefelerindeki “dost zenginli?i” onlara yeni dostlar yani bizleri kazand?rm??t?. Kesikkap? Mahallesi’nin sakinlerinin, muhtar olarak 66 y?ld?r Hasan amcay? seçmekte ne kadar hakl? olduklar?n? daha iyi anlad?k. Bu güzel sohbetten sonra ?ükran teyze ve Hasan amcaya te?ekkür ederek, Kesikkap? Mahallesi’nden ayr?ld?k.

Cevapla